Freitag, 30. Januar 2026

5. 5. "Dagur reiðinnar" – Der Tag des Zorns (33 - 34)

33) Enginn dýrlingur guðs flytur bænir þínar fram fyrir hásæti þess hæsta.
Kein Heiliger Gottes bringt deine Gebete vor den Thron des Allerhöchsten.

34) Enginn dýrlingur guðs heldur hendi sinni yfir ferðum þínum á jörðinni!
Kein Heiliger Gottes hält seine Hand über deine Reisen auf Erden!

5. 5. "Dagur reiðinnar" – Der Tag des Zorns (29 - 32)

29) Munkurinn þaut upp eins og naðra og það með slíkri ákefð, að lögmaður hopaði ósjálfrátt á hæl fyrir honum.
Der Mönch fuhr auf wie eine Schlange, und das mit solcher Heftigkeit, daß der lögmaður instinktiv vor ihm zurückwich.

30) "Guðníðingur! Illmenni!" æpti hann, og augu hans loguðu af heift.
„Gotteslästerer! Schurke!“ schrie er, und seine Augen blitzten vor Wut.

31) "Bölvun guðs er yfir þér!
Der Fluch Gottes liegt auf dir!

32) Þessir heilögu menn, sem þú hefir hrakið og svívirt, hefna sín.
Diese heiligen Männer, die du geschmäht hast, werden sich rächen.

5. 5. "Dagur reiðinnar" – Der Tag des Zorns (25 - 28)

25) Nú var þolinmæði lögmanns alveg þrotin.
Jetzt war die Geduld des lögmaður zu Ende.

26) Hann sneri geirnum við í hendi sinni og rak oddinn í Maríu-myndina, svo að hún steyptist aftur á bak.
Er nahm den Speer in die Hand und stieß die Spitze gegen das Marienbild, so daß es hintenüberfiel.

27) Síðan sópaði hann hinum dýrlingamyndunum út af altarinu.
Dann stieß er das Heiligenbild vom Altar.

28) "Ég skal kenna þér, latínudjöfull, að hætta þessari afguðadýrkun og svara siðuðu fólki kurteislega," mælti hann.
„Ich werde dich lehren, Lateinteufel, mit diesem Götzendienst aufzuhören und gesitteten Menschen höflich zu antworten“, sagte er.

5. 5. "Dagur reiðinnar" – Der Tag des Zorns (15 - 23)

15) "Svararðu ekki kveðjum höfðingja, páfavilluhundur?" mælti lögmaður og ýtti við munknum með atgeirsskaftinu.
„Antwortest du dem höfðing nicht, du papistischer Hund?“ sagte der lögmaður und stieß mit seinem Speer nach ihm.

16) Munkurinn lét það ekki trufla sig, en hélt áfram:
Der Mönch ließ sich nicht stören und fuhr fort:

17) „....virgo potens,
virgo clemens,
virgo fidelis,
speculum justitiae ...“


Du mächtige Jungfrau
Du gütige Jungfrau
Du getreue Jungfrau
Du Spiegel der göttlichen Heiligkeit

18) "Segðu mér, hvar Hjalti Magnússon er!"
„Sag du mir, wo Hjalti Magnússon ist!“

19) Munkurinn helt áfram:
Der Mönch fuhr fort:

20) „… vas spirituale,
vas honorabile,
rosa mystica,
turris Davidica ...“


Du Tempel des Heiligen Geistes
Du Tabernakel der ewigen Herrlichkeit
Du Wohnung, ganz Gott geweiht
Du geheimnisvolle Rose
Du Turm Davids …”

21) "Hættu, latínuþjarkur, og svaraðu mér!" mælti lögmaður og rak atgeirsskaftið svo fast milli herða munksins, að hann hraut fram á altarið.
„Hör auf mit dem lateinischen Gefasel und antworte mir!“ sagte der lögmaður und rammte dem Mönch den Schaft seines Speers so hart zwischen die Schulterblätter, daß dieser aufstöhnte und vornüber auf den Altar fiel.

22) Munkurinn reisti sig við og hélt áfram, eins og ekkert hefði í skorist:
Der Mönch stand auf und sprach weiter, als wäre nichts geschehen:

23) „Dona mihi virtutem
contra hostes tuos!“


„Gib mir Kraft
Gegen deine Feinde!“

5. 5. "Dagur reiðinnar" – Der Tag des Zorns (11 - 14)

11) Framan við það kraup Hallur grámunkur og söng Maríutíðir sínar.
12) Lögmaður og sveinar hans gengu nú í afhellinn að baki munksins og köstuðu á hann kveðju.
13) Munkurinn lét sem hann yrði þeirra ekki var og hélt áfram að syngja:

11) Davor kniete Hallur, der Franziskanermönch, nieder und betete sein Ave Maria.
12) Der lögmaður und seine Männer traten ein und begrüßten ihn.
13) Der Mönch tat so, als würde er sie nicht bemerken, und sang weiter:

14) „Mater divinae gratiae!
Mater purissima,
mater castissima,
mater inviolata,
mater intemerata,
mater amabilis,
mater admirabilis ...“


"Mutter der göttlichen Gnade
Mutter der Hoffnung
Du reine Mutter
Du keusche Mutter
Du unversehrte Mutter
Du unbefleckte Mutter
Du liebenswürdige Mutter
Du wunderbare Mutter ..."

5. 5. "Dagur reiðinnar" – "Der Tag des Zorns" (1-10)

1) Snemma morguns komu þeir að Rútshelli.
2) Aðalhellirinn er hár og víður og var nú tómur.
3) En í hliðarhellinum vinstra megin heyrðu þeir söng í munkinum.
4) Þrep lá upp að hliðarhellinum, og var hann allur minni um sig en aðalhellirinn.
5) Hann nær út úr berginu vinstra megin, og er þar gluggi á hellinum.
6) Nú var hlaðið upp í þennan glugga til hálfs, en þó ekki svo, að næga skímu lagði um hellinn.
7) Skammt frá glugganum var hlaðinn dálítill stallur úr grjóti.
8) Upp á hann var tildrað helgra manna myndum, sem fleygt hafði verið út úr kirkjunum fyrir skemmstu.
9) Voru sumar þeirra brotnar og skemmdar, og allar báru þær vott kæringarlausrar meðferðar.
10) Á miðjum stallinum stóð Maríu-líkneski.


1) Früh am Morgen kamen sie nach Rútshellir.
2) Die Hauptgrotte ist hoch und geräumig und war nun leer.
3) Aber in der Grotte links nebenan hörten sie den Mönch singen.
4) Stufen führten hinauf zu dieser kleineren Grotte.
5) Sie ragt links aus dem Felsen heraus, und in der Höhle befindet sich ein Fenster.
6) Dieses Fenster war zur Hälfte zugemauert, aber es fiel doch noch genug Licht in die Höhle.
7) In der Nähe des Fensters befand sich ein kleines Regal aus Stein.
8) Darauf standen Heiligenfiguren, die kürzlich aus den Kirchen geworfen worden waren.
9) Einige davon waren zerbrochen und beschädigt, und alle zeugten von unsachgemäßer Behandlung.
10) In der Mitte des Regals stand eine Marienstatue.

5. 4. Að Hvammur og Fit – Nach Hvammur und Fit (108 - 116)

108) Hann sá það á Steini, að hann gat ekki neitað sér um þá ánægju að hleypa lögmanninum á Hall bróður sinn, - og um leið narra lögmanninn alla leið austur í Rútshelli.
Er sah Steinn an, daß dieser sich nicht das Vergnügen verkneifen konnte, den lögmaður auf seinen Bruder Hallur anzusetzen und gleichzeitig den lögmaður bis nach Rútshellir zu verscheuchen.

109) Þetta var allt svo snilldarlega hugsað, að Sigvalda langaði til að faðma "púkann" að sér.
Es war alles so brillant durchdacht, daß Sigvaldi Lust hatte, den „Teufel“ zu umarmen.

110) "Við snúum við og ríðum þangað," mælti lögmaður eftir litla umhugsun.
„Wir kehren um und reiten dorthin“, sagte der lögmaður nach kurzem Überlegen.

111) "Við ríðum þangað undireins í nótt eða snemma í fyrramálið."
“Wir reiten sofort dorthin, heute abend oder morgen früh."

112) "Ég skal ríða með ykkur," mælti Sigvaldi.
„Ich werde mit euch reiten“, sagte Sigvaldi.

113) Hann langaði til að sjá lyktirnar á leiknum.
Er wollte das Ergebnis des Spiels sehen.

114) Lögmaður þakkaði honum.
Der lögmaður dankte ihm.

115) Svo tóku þeir hestana og riðu á stað.
Also nahmen sie die Pferde und ritten davon.

116) Steinn stóð á götubakkanum með húfuna sína í hendinni og glotti á eftir þeim, og Hjalti horfði á allan leikinn ofan úr hellinum.
Steinn stand mit seinem Hut in der Hand am Straßenrand und grinste ihnen hinterher, während Hjalti das ganze Spiel von der Klippe aus beobachtete.

6. 1. Ofsóttar ástir – Verfolgte Liebende (140 - 149)

140) Sigvaldi blíðalogn var einn af helstu talsmönnum þeirrar skoðunar. 141) Margir voru þeirrar skoðunar, að Hjalti væri geymdur í Dal hjá...